Büyükşehir belediye başkanlarına süper yetkiler veren Belediye Kanunu’nda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi,
TBMM Genel Kurulu’nda tartışma yarattı. Muhalefetin, “Gökçek ve Topbaş yasası” diye eleştirdiği düzenlemeyi iktidar “Devrim niteliğinde düzenleme. Halk Gökçek ve Topbaş’a oy veriyor” diyerek savundu. Teklifte son anda verilen bir önerge ile,
Türk Silahlı Kuvvetleri başta olmak üzere kamu arazilerinin kentsel dönüşüm alanı olarak ilan edilmesine Büyükşehir Belediye başkanlıkları yerine
Bakanlar Kurulu’nun karar vermesi benimsendi. Belediyelerin “acil kamulaştırma” yetkisi ellerinden alındı.
Önerge krizi
Ak Parti, kensel dönüşüm konusunda kesinleşmiş yargı kararlarını yoksayan bir önerge verdi. Ak Parti Genel Başkan Yardımcısı Salih Kapusuz’un imzasıyla verilen önergede, “kesinleşmiş olup da henüz infaz edilmemiş yargı kararlarında dahi bu kanun hükümleri uygulanır” ifadeleri yer aldı. Önergenin okunmasının ardından
CHP ve
MHP “bu önerge anayasaya aykırıdır. Oylanırsa suç işlenir. Oylatmayız” diye itiraz etti.
Tartışma üzerine oturumu yöneten TBMM Başkanvekili Sadık Yakut ara vermek zorunda kaldı.
Yakut iktidar ve muhalefet partilerinin grup başkanvekilleriyle yaptığı durum değerlendirmesinde, MHP Grup Başkanvekili
Oktay Vural, “bu tam bir Ceyar kanunu. İçeride oylattırmam geri çekin” diyerek kesin tavır koydu. Daha sonra Ak partili grup başkanvekilleri kendi aralarında yaptığı değerlendirmenin ardından önergeyi geri çekmek zorunda kaldı. Teklifteki diğer düzenlemeler şöyle:
Her yer kentsel dönüşüm alanı
- Belediye, belediye meclisi kararıyla; konut alanları, sanayi alanları, ticaret alanları,
teknoloji parkları, kamu hizmeti alanları, rekreasyon alanları ve her türlü sosyal donatı alanları oluşturmak, eskiyen kent kısımlarını yeniden inşa ve restore etmek, kentin tarihi ve kültürel dokusunu korumak veya
deprem riskine karşı tedbirler almak amacıyla kentsel dönüşüm ve gelişim projeleri uygulayabilecek.
İmarlı imarsız farketmeyecek
- Kentsel dönüşüm ve gelişim alanı olarak ilan edilecek alanın üzerinde yapı olan veya olmayan imarlı veya imarsız alanlar olması, yapı yükseklik ve yoğunluğunun belirlenmesi, alanın büyüklüğünün en az 5 ve en çok 500 hektar arasında olması, etaplar halinde yapılabilmesi hususların takdiri belediye meclisinin yetkisinde olacak.
- İmar Kanunu’nda belediyelere verilen yetkileri kullanmaya büyükşehir belediyeleri yetkili olacak. İlçe belediyelerinin yetkileri Büyükşehir Belediyelerine geçecek.
- Bakanlar Kurulu’nun ilan kararının ardından, kentsel dönüşüm ve gelişim alanları içinde yer alan eğitim ve sağlık alanları hariç kamuya ait gayrimenkuller harca esas değer üzerinden belediyelere devredilecek.
Davaları etkileyecek
- Büyükşehir Belediyeleri, yapımı devam eden ancak kentsel dönüşüme uygunluğu kabul edilmeyen inşaatları 5 yıl süreyle durdurabilecek. Toplam durdurma süresi 10 yılı geçemeyecek.
- Kensel dönüşüm alanındaki hak sabihibi olmuş kişilere, bu alan dışında arsa veya
konut satışı yapılabilecek. Satışda
TOKİ konutları da devreye sokulabilecek.
- Bu kanunun yürürlüğe girmesinden önce yargı mercilerinde açılmış ve henüz kesin hükme bağlanmamış davalarda bu kanun hükümleri uygulanacak.
Gökçek-Topbaş tartışması
Görüşmelerde CHP Grup Başkanvekili Muharrem İnce, “Bari ‘bu kanunu Bakanlar Kurulu ile
Melih Gökçek birlikte yürütür’ diye önerge verin daha iyi. Davaları devre dışı bırakarak af getiriyorsunuz.
TSK’nın arazilerine el koymak istiyorsunuz. Nasıl, karga ile bülbül sesini ayırt etmek için müzisyen olmaya gerek yoksa, bu teklifin
Anayasa’ya aykırı olduğunu söylemek için de Anayasa profesörü olmaya gerek yok. Bu kanun Anayasa mahkemesinden döner” dedi.
CHP
Bartın Milletvekili Rıza Yalçınkaya ise düzenlemenin “Melih Gökçek ısmarlaması” olduğunu savunarak şunları söyledi: “Teklifin; Melih Gökçek’in
Ankara’nın çevresindeki yeşil alanlarda kentsel dönüşüm bölgesi ilan ettiği yerlere ilişkin vatandaşların açtığı davalar ve bu davalarda yürütmeyi durdurma kararlarının verildiği bir döneme denk gelmesi tesadüfi değildir. İmar planlarıyla yeşil alanları açacaksınız, sonra buraları kentsel dönüşüm alanları ilan edip peşkeş çekeceksiniz.”
Ak Parti savunmada
Eleştirileri yanıtlayan Sağlık Bakanı Recep Akdağ, “Teklif, Ankara Büyükşehir Belediyesi ya da başka bir belediyenin borçlarıyla ilgili bir düzenleme değildir” savunması yaptı.

TBMM’de, belediyelerin kentsel dönüşüm projelerine uygulayacağı alanları genişleten kanun teklifi görüşülürken MHP Grup Başkanvekili Oktay Vural ile Ak Parti İstanbul Milletvekili Recep Koral arasında tartışma yaşandı. ya da başka bir belediyenin borçlarıyla ilgili bir düzenleme değildir” savunması yaptı.